Ý nghĩa của tục 'đầu năm mua muối, cuối năm mua vôi'

Đầu năm mua muối, cuối năm mua vôi là một tập tục lâu đời của người dân Việt Nam, nhưng chắc hẳn không phải ai cũng hiểu hết ý nghĩa của việc làm này.

Đầu năm kiêng mua gì để tránh gặp vận xui cả năm?

Đầu năm kiêng ăn gì để tránh gặp xui xẻo?

Đã từ rất lâu rồi, trong dân gian đã lưu truyền câu nói "đầu năm mua muối, cuối năm mua vôi", nhằm nói về một tập tục kiêng kị đầu năm.

Theo đó, vào ngày đầu tiên của năm mới, thậm chí ngay sau khi thời khắc giao thừa kết thúc, nhiều người có thói quen mua muối mang về nhà để lấy may mắn cho cả năm, hi vọng về cuộc sống ấm no. Còn trong ngày cuối năm, người ta mua vôi để quét lại nhà, cổng với hy vọng tránh được những điều xui rủi hay hàm ý mong cho nhà cửa khang trang.

Đầu năm mua muối

Muối mua đầu năm không phải là muối ăn thường ngày, mà là muối lộc mua sớm mồng 1 Tết. Vì lẽ đó, ngay từ sáng mồng 1 Tết, tại các vùng đồng bằng Bắc Bộ, nhiều người đi bán muối dạo qua khắp các con phố, đường làng hoặc mang thúng muối ra bán ngay trước cổng chùa. Hầu hết mọi người đều háo hức mua một vài đồng muối lấy may cho cả năm, và không ai kỳ kèo mặc cả bao giờ.

Ý nghĩa của tục 'đầu năm mua muối, cuối năm mua vôi' 001

Ảnh minh họa

Theo quan niệm dân gian, muối là thứ mặn, chống xú uế, xua đuổi tà ma, và đem lại nhiều may mắn trong gia đình. Mua muối đầu năm cũng có ý nghĩa trong văn hóa ẩm thực, văn hóa tình cảm, nó mang lại sự đậm đà cho các mối quan hệ gia đình, sự hòa thuận giữa vợ chồng, con cái.

Tuy có rất nhiều cách diễn giải ý nghĩa của việc mua muối, nhưng đơn giản thì có thể hiểu rằng muối là mặn. Mua muối đầu năm là mua sự mặn mà về gia đình trong cả năm. Trong đời sống hàng ngày của người dân Việt Nam, muối có một vị trí rất quan trọng và chỉ đứng sau gạo, do vậy, bát muối đầu năm sẽ đong đầy tới tận ngọn chứ không gạt ngang miệng bát.

Cuối năm mua vôi

Tục "cuối năm mua vôi" là để chỉ việc xây nhà, ăn trầu và dùng để rải 4 góc nhà đuổi tà ma. Người ta thường tránh mua vôi đầu năm vì vôi trắng, người xưa quan niệm vôi là biểu tượng cho sự bạc bẽo - "bạc như vôi". Tránh mua vôi vào đầu năm là tránh những rủi ro trong năm mới, tránh được những mối hiểm nguy, hiềm khích và rạn nứt.

Cuối năm mua vôi là để quét lại căn nhà, tường cổng cho sạch sẽ, trắng tinh tươm, chuẩn bị đón năm mới. Vôi quét nhà, cũng là để xóa đi những điểu không hay trong năm cũ, thể hiện một sự khởi đầu, bắt đầu lại để sửa chữa những sai lầm, khôi phục lại những mất mát đã qua.

Ý nghĩa của tục 'đầu năm mua muối, cuối năm mua vôi' 002

Ảnh minh họa

Cũng có một cách giải thích khác cho rằng cuối năm phải mua vôi để tiếp vôi cho "ông bình vôi".  "Ông bình vôi" là vật dụng đặc biệt để vôi ăn trầu bằng sành sứ chỉ các cụ có thói quen ăn trầu mới có. Khi lấy vôi trong bình cũng phải hết sức thận trọng, bởi người xưa quan niệm khi dùng dao vôi để lấy vôi, nhất thiết không được ngoáy chìa vôi vào lòng ông vì nếu thế sẽ bị bệnh cồn cào ruột gan mà phải dùng chìa đưa thẳng rồi rút ra.

Vì thế, miệng ông cứ mỗi ngày một đầy, thành vành khuyên, hôm trở trời tự lóc ra, người ta dùng dao khứa chân rồi đem xâu vào dây treo trước cửa để trừ tà. "Ông bình vôi" là vật thiêng trong nhà người xưa, do vậy lúc nào cũng phải cho ông ăn no, ăn đủ. Tuy nhiên do “Bạc như vôi” nên người ta chỉ cho ông ăn vào cuối năm chứ không ai cho ông ăn đầu năm cả.

Đầu năm mua muối, cuối năm mua vôi

Cuối cùng, "đầu năm mua muối, cuối năm mua vôi" còn một ý nghĩa nữa, là lời cha mẹ nhắc nhở con cái không tiêu hoang, tiết kiệm để dành tiền “cuối năm mua vôi” xây nhà. Sở dĩ, câu nói này có ý nghĩa như vậy bởi, đối với người xưa, "tậu trâu, lấy vợ, làm nhà" là 3 việc quan trọng nhất của đời người.

Copy link

https://dulich.petrotimes.vn/y-nghia-cua-tuc-dau-nam-mua-muoi-cuoi-nam-mua-voi-594836.html

Theo: Petrotimes