Bầu cử Tổng thống Mỹ: Ông Trump sẽ rời nhiệm sở như thế nào và khi nào?

Tổng thống Trump không chấp nhận kết quả bầu cử Tổng thống Mỹ đang nghiêng hoàn toàn về phía đối thủ Joe Biden, vì thế có thể xảy ra tình huống chuyển giao quyền lực không được êm đẹp.

Các chuyên gia an ninh quốc gia cho biết Hoa Kỳ có một lịch sử lâu dài về việc chuyển giao quyền lực một cách ôn hòa. Truyền thống này sẽ phải được tiếp nối bất chấp các cuộc công kích của Tổng thống Donald Trump về tính hợp pháp của kết quả bầu cử.

Dưới đây là giải đáp một số vấn đề có thể xảy ra trong tiến trình chuyển giao quyền lực năm nay.

Bầu cử Tổng thống Mỹ: Ông Trump sẽ rời nhiệm sở như thế nào và khi nào?

Tổng thống Mỹ Donald Trump

Ông Trump có phải đối mặt với thời hạn bắt buộc phải rời nhiệm sở?

Cuộc bầu cử tổng thống Mỹ chưa chính thức kết thúc. Các đại cử tri, những người trung thành với đảng thường cam kết ủng hộ ứng cử viên nhận được nhiều phiếu bầu nhất trong tiểu bang của họ, sẽ tập hợp lại vào ngày 14 tháng 12 để chính thức bỏ phiếu. Quốc hội mới thành lập chấp nhận kết quả từ Đại cử tri đoàn vào ngày 6 tháng 1. Nếu ông Biden thắng cuộc bỏ phiếu của Đại cử tri đoàn như dự kiến, ông sẽ tuyên thệ nhậm chức vào trưa ngày 20 tháng 1. Đây là ngày được quy định trong Hiến pháp Mỹ. Do đó thời hạn cuối cùng của ông Trump nếu thất cử chính thức là phải chuyển giao quyền lực vào ngày 20/1/2021.

Ông Biden có thể chuyển đổi quyền lực bất chấp sự phản đối của ông Trump không?

Ông Trump chỉ có nhiều quyền hạn để làm chậm quá trình chuyển giao cho ông Biden. Một đạo luật được gọi là Đạo luật Chuyển giao Tổng thống ban hành năm 1963 đã thiết lập các cơ chế hiện đại tạo điều kiện cho quá trình chuyển giao quyền lực có trật tự và hòa bình. Theo luật, quá trình chuyển đổi sẽ chuyển sang cấp độ cao sau khi một cơ quan liên bang có tên là Cơ quan dịch vụ công Hoa Kỳ (GSA), cơ quan quản lý các tòa nhà liên bang, nêu rõ ràng tên người chiến thắng trong cuộc bầu cử.

Vào Chủ nhật vừa rồi 8/11, các chuyên gia trong lĩnh vực chuyển giao đã gửi một lá thư đến người đứng đầu GSA là Emily Murphy, thúc giục bà công nhận ông Biden là người chiến thắng. “Trong khi sẽ có những tranh chấp pháp lý đòi hỏi phải xét xử, kết quả đủ rõ ràng rằng quá trình chuyển giao phải bắt đầu từ bây giờ”, lá thư từ Trung tâm Chuyển giao Tổng thống cho biết.

GSA cho biết trong một tuyên bố hôm thứ Bảy rằng "xác định ứng cử viên thành công sau khi người chiến thắng rõ ràng dựa trên quy trình được quy định trong Hiến pháp".

Các nhà khoa học chính trị nói với Reuters rằng họ lạc quan về khả năng phục hồi của khung pháp lý này. Bất chấp mối hiềm khích giữa Trump và Biden trên đường vận động tranh cử, đầu năm nay, chính quyền của ông Trump đã tuân thủ các yêu cầu theo luật định để cung cấp không gian văn phòng liên bang và các nguồn lực của chính phủ cho chiến dịch tranh cử của ông Biden.

Các quan chức chính phủ tuyên thệ ủng hộ Hiến pháp Hoa Kỳ. Robert Chesney, giáo sư luật an ninh quốc gia tại Đại học Texas, cho biết lời tuyên thệ này sẽ yêu cầu công nhận Biden là tổng thống sắp tới nếu ông thắng cử tại Đại cử tri đoàn, bất kể ông Trump nói gì.

Nếu ông Trump từ chối chuyển đi, liệu quân đội có nên ra tay?

Hai cựu binh Mỹ đã nêu ra khả năng quân đội phải hộ tống ông Trump ra ngoài trong một “bức thư ngỏ” gửi cho tướng hàng đầu của Mỹ, Mark Milley, vào tháng 8. “Nếu Donald Trump từ chối rời nhiệm sở khi hết nhiệm kỳ theo hiến pháp, quân đội Hoa Kỳ phải xử lý ông ấy bằng vũ lực và ông phải đưa ra lệnh đó,” bức thư được đăng trên Defense One và được viết bởi John Nagl, một sĩ quan quân đội đã nghỉ hưu và Paul Yingling, một trung tá quân đội Mỹ đã nghỉ hưu.

Nhưng những người khác nói Cơ quan Mật vụ Mỹ nên giải quyết việc này, trích dẫn một nguyên tắc pháp lý cơ bản của Hoa Kỳ rằng các quân nhân nên tránh xa các vấn đề thực thi pháp luật trong nước. Kori Schake, giám đốc chính sách đối ngoại và quốc phòng tại American Enterprise Institute, cho biết: “Chúng tôi có các quy trình hiến pháp để giải quyết vấn đề này, và quân đội không nằm trong việc đó”. Nếu Trump thực sự từ chối rời Nhà Trắng, vào ngày 20 tháng 1, ông ấy sẽ trở thành “kẻ xâm phạm”, Chesney nói. “Mật vụ sẽ đến và hộ tống ông ấy ra ngoài".

Theo: Reuters