Cần Thơ: Kiến tạo nền nông nghiệp xanh, hiện đại và bền vững
Là vùng sản xuất nông sản lớn của ĐBSCL, TP Cần Thơ đang đẩy mạnh chuyển đổi xanh gắn với chuyển đổi số nhằm đưa ngành Nông nghiệp phát triển nhanh, hiện đại và bền vững.
Chuyển đổi xanh - xu hướng tất yếu
Vùng ĐBSCL nói chung và TP Cần Thơ nói riêng đang chịu tác động mạnh của biến đổi khí hậu. Thời tiết bất thường, sụt lún đất, suy giảm nguồn nước ngọt từ thượng nguồn sông Mekong, xâm nhập mặn cùng các dịch bệnh trên cây trồng, vật nuôi đang đe dọa trực tiếp đến sinh kế của hàng trăm ngàn hộ nông dân. Bên cạnh đó, phương thức canh tác lúa nước truyền thống với lượng giống gieo sạ dày, ngập nước liên tục và đốt rơm rạ sau thu hoạch không chỉ làm tăng chi phí đầu vào, suy thoái độ phì nhiêu của đất mà còn phát sinh lượng khí thải nhà kính rất lớn.
![]() |
| Ông Nguyễn Minh Đức (thứ 2, bên trái), Giám đốc Trung tâm Khuyến nông và Dịch vụ nông nghiệp TP Cần Thơ, trao đổi với các đơn vị liên quan về sản xuất xanh, sạch, sản phẩm OCOP. |
Song song với áp lực từ tự nhiên là sự thay đổi khắt khe từ thị trường toàn cầu. Người tiêu dùng tại các thị trường xuất khẩu trọng điểm như Liên minh châu Âu (EU), Hoa Kỳ, Nhật Bản, Hàn Quốc ngày càng đặt ra các tiêu chuẩn khắt khe về an toàn thực phẩm, minh bạch nguồn gốc, dấu chân carbon thấp và quy trình thân thiện với môi trường. Các cơ chế như Thỏa thuận Xanh châu Âu hay cơ chế điều chỉnh biên giới carbon đang thiết lập một "luật chơi" mới, buộc các nền nông nghiệp phải đổi mới nếu không muốn bị loại khỏi chuỗi cung ứng quốc tế.
Tại TP Cần Thơ, chuyển đổi xanh đang diễn ra mạnh mẽ và thực chất, giúp người nông dân chuyển dịch từ tư duy "sản xuất nông nghiệp" sang "kinh tế nông nghiệp". Thành phố là một trong những địa phương hạt nhân tích cực triển khai Đề án "Phát triển bền vững một triệu héc-ta chuyên canh lúa chất lượng cao và phát thải thấp gắn với tăng trưởng xanh vùng ĐBSCL đến năm 2030" với diện tích khoảng 170.000ha.
Trên các cánh đồng lúa, nông dân đã chuyển từ sạ dày từ 150-200kg giống/ha sang sạ hàng, sạ cụm với lượng giống giảm còn 60-80 kg/ha. Cây lúa sinh trưởng thông thoáng giúp hạn chế sâu bệnh, cắt giảm đáng kể phân bón hóa học và thuốc bảo vệ thực vật. Quy trình quản lý nước tưới thông minh "ngập khô xen kẽ" được áp dụng rộng rãi, giúp tiết kiệm 20-30% lượng nước, giảm chi phí bơm tát và ngăn chặn phân hủy yếm khí, qua đó cắt giảm đáng kể khí metan phát thải.
![]() |
| Nông dân trên địa bàn TP Cần Thơ đã hạn chế đốt đồng, thay vào đó thực hiện cuộn rơm ra khỏi ruộng để giảm phát thải khí nhà kính. |
Ông Nguyễn Văn Diệu ở khu vực 7, phường Vị Tân, TP Cần Thơ, cho biết: “Tôi đã sử dụng chế phẩm vi sinh trong canh tác 1ha lúa từ nhiều vụ lúa vừa qua đã mang lại hiệu quả rõ rệt như giảm được lượng phân bón, không sử dụng thuốc hóa học trong quá trình sản xuất nhưng năng suất vẫn tương đương so với canh tác truyền thống. Dù giá thành sản xuất tương đương thậm chí cao hơn sản xuất truyền thống nhưng đổi lại chất lượng gạo an toàn, sạch, không dư lượng thuốc bảo vệ thực vật, đảm bảo tốt cho sức khỏe người tiêu dùng và bảo vệ môi trường sinh thái”.
Không chỉ trên cây lúa, lĩnh vực thủy sản (cá tra, tôm) cũng đang được đẩy mạnh chuyển đổi xanh. Nhiều mô hình nuôi tuần hoàn khép kín đã được chuyển giao thành công, giúp tái sử dụng nguồn nước, xử lý chất thải rắn thành phân hữu cơ và hoàn toàn không dùng kháng sinh hay hóa chất cấm trong chăn nuôi, bảo vệ hệ sinh thái và vượt qua các rào cản kiểm dịch quốc tế. Đối với vùng chuyên canh cây ăn trái tại các phường, xã như Phong Điền, Thốt Nốt, Ô Môn, Tân Hòa, Phú Hữu… nhà vườn tích cực sản xuất theo chuẩn VietGAP, Global GAP, dùng phân hữu cơ vi sinh và thiên địch, đồng thời kết hợp phát triển du lịch sinh thái miệt vườn để gia tăng giá trị bền vững.
Ông Bành Đức Tín, Phó Giám đốc Trung tâm Khuyến nông và Dịch vụ nông nghiệp TP Cần Thơ, cho biết: Chuyển đổi xanh, chuyển đổi số, kinh tế số, xã hội số là xu hướng tất yếu hiện nay. Trong lĩnh vực nông nghiệp, chuyển đổi xanh, chuyển đổi số không chỉ giúp nâng cao hiệu quả công tác quản lý nhà nước mà còn giúp nông dân sản xuất nông sản chất lượng với chi phí thấp nhất, mang lại hiệu quả cao nhất, tiếp cận được những tiến bộ kỹ thuật tiên tiến và mở rộng thị trường tiêu thụ. Thời gian qua, chuyển đổi số của khuyến nông đã đạt được những kết quả như: đẩy mạnh đào tạo nguồn nhân lực, chuyển giao kỹ năng số, tăng cường ứng dụng công nghệ IoT, máy bay nông nghiệp (drone) và trí tuệ nhân tạo (AI) nhằm nâng cao hiệu quả phục vụ, hỗ trợ nông dân sản xuất xanh, thông minh và phát triển bền vững.
Hình thành hệ sinh thái nông nghiệp thông minh
Cùng với chuyển đổi xanh, chuyển đổi số và hướng tới "khuyến nông số" đang đóng vai trò đòn bẩy hiện đại hóa ngành Nông nghiệp thành phố. Trên nhiều cánh đồng, thiết bị bay không người lái đã trở nên quen thuộc trong khâu gieo sạ, rải phân và phun thuốc bảo vệ thực vật. Công nghệ phun sương chính xác của drone giúp giảm tới 30% lượng thuốc bảo vệ thực vật, tiết kiệm 90% nước pha chế, tránh giẫm đạp cây trồng và bảo vệ sức khỏe nông dân. Tại các trang trại rau màu, hoa kiểng, cây ăn trái công nghệ cao, hệ thống Internet vạn vật (IoT) và AI giúp cảm biến độ ẩm đất, nhiệt độ, dinh dưỡng và truyền dữ liệu về điện thoại thông minh, cho phép chủ vườn điều khiển tưới nhỏ giọt, châm phân tự động từ xa.
![]() |
| Mô hình trồng dưa lưới bằng công nghệ tưới nhỏ giọt, điều khiển bằng điện thoại thông minh được thực hiện ở nhiều địa phương trên địa bàn TP Cần Thơ. |
Ngành Nông nghiệp thành phố còn ứng dụng hệ thống thông tin địa lý (GIS), viễn thám và dữ liệu lớn (Big Data) để xây dựng bản đồ số nông nghiệp. Hệ thống giúp giám sát diện tích gieo trồng, theo dõi sâu bệnh, dự báo năng suất và đo lường độ mặn, chất lượng nguồn nước theo thời gian thực để kịp thời khuyến cáo cho nông dân.
Đồng thời, chuỗi cung ứng cũng được minh bạch hóa thông qua 551 mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói và hệ thống truy xuất nguồn gốc điện tử. Nhờ ghi chép nhật ký sản xuất trên ứng dụng di động, người tiêu dùng chỉ cần quét mã QR trên bao bì nông sản Cần Thơ là có thể kiểm tra toàn bộ hành trình từ xuống giống đến chế biến. Bên cạnh đó, nhiều hợp tác xã và nông dân đã tích cực đưa nông sản lên sàn thương mại điện tử, livestream bán hàng tại vườn, dùng hóa đơn điện tử và thanh toán không tiền mặt, giúp mở rộng thị trường, rút ngắn khâu trung gian và tối ưu lợi nhuận.
Ông Nguyễn Tấn Đạt, cán bộ Trung tâm Dịch vụ tổng hợp xã Phú Hữu, TP Cần Thơ, cho biết: Toàn xã có 5.106ha cây ăn trái, trong đó có khoảng 30% diện tích được người dân ứng dụng công nghệ tưới tự động trong sản xuất để giảm công lao động, tiết kiệm chi phí, nâng cao hiệu quả sản xuất. Thời gian tới, xã tiếp tục phối hợp ngành Nông nghiệp thành phố để chuyển giao tiến bộ kỹ thuật, chuyển đổi xanh, chuyển đổi số cho nông dân, giúp các nhà vườn canh tác mang lại hiệu quả kinh tế cao hơn.
Đánh giá về tiến trình này, ông Nguyễn Minh Đức, Giám đốc Trung tâm Khuyến nông và Dịch vụ nông nghiệp TP Cần Thơ, cho biết: Hiện nay, chuyển đổi xanh, chuyển đổi số, phát triển kinh tế số và nông nghiệp thông minh là xu hướng tất yếu. Ứng dụng công nghệ thông tin, AI và các giải pháp khuyến nông số giữ vai trò then chốt giúp nâng cao hiệu quả hoạt động khuyến nông, giúp nông dân tiếp cận nhanh chóng, chính xác với các tiến bộ khoa học kỹ thuật mới, tối ưu hóa chi phí sản xuất và nâng cao giá trị nông sản. Công nghệ số còn góp phần hỗ trợ cán bộ khuyến nông kết nối, chia sẻ kiến thức; giúp người sản xuất tiếp cận thông tin và giải pháp kỹ thuật, mở ra thêm cơ hội nâng cao hiệu quả quản lý, phát triển sản xuất bền vững.
Nguồn: Kiến tạo nền nông nghiệp xanh, hiện đại và bền vững
Hoài Thanh
baocantho.com.vn
- Lâm Đồng: Hội tụ bản sắc, kết tinh sức mạnh đại đoàn kết
- Tuyên Quang: Đưa tiến bộ khoa học kỹ thuật vào sản xuất nông nghiệp
- Tuyên Quang: Phát huy bản sắc văn hóa, tạo động lực phát triển
- Lâm Đồng: Cư Jút phát triển du lịch cộng đồng ở buôn cổ trăm năm
- Công nghệ dẫn lối nông nghiệp Cần Thơ tăng trưởng
-
Hoa hậu Trà My liệu có làm nên chuyện ở Miss Charm 2026?
-
Fernandes hai lần từ chối gia hạn với Man Utd
-
Lễ hội Áo dài Du lịch Hà Nội 2026 sẽ diễn ra từ ngày 21 đến 23/11
-
Napoli muốn sớm chia tay Kevin De Bruyne
-
Nhiều phim trăm tỷ chiếu tại Liên hoan phim quốc tế Hà Nội
-
EU chi nhiều hơn cho LNG Nga trước thời điểm lệnh cấm có hiệu lực
-
Tuyên Quang: Trải nghiệm rừng nghiến Pù Pảo
-
Lương Nguyệt Anh ra mắt MV ca khúc về nghề giáo nhân dịp 20/11
-
Xuân Son trở lại tập luyện


