Xung đột Trung Đông làm chao đảo thị trường khoan ngoài khơi

Cuộc chiến cũng ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động khoan trong khu vực. Trung Đông hiện sở hữu 177 trong tổng số 495 giàn khoan tự nâng trên thế giới, và hoạt động khoan do các công ty dầu khí quốc gia tại Ả Rập Xê-út, UAE và các nước khác triển khai khiến khu vực này trở thành thị trường lớn nhất đối với loại giàn khoan này.

Các đợt tạm dừng giàn khoan tự nâng gây áp lực lên hoạt động ngắn hạn

Sau khi Iran bị tấn công bằng tên lửa vào cuối tháng 2 và đáp trả bằng các cuộc tấn công vào UAE, Qatar và Ả Rập Xê-út, nhiều giàn khoan tự nâng đã phải giảm nhân sự, thậm chí một số hoạt động khoan bị tạm dừng do lo ngại an toàn, đặc biệt tại Qatar.

Tính đến giữa tháng 4, một số lượng đáng kể các giàn khoan này đã quay trở lại hoạt động. Tuy nhiên, Saudi Aramco - đơn vị vận hành lớn nhất về số lượng giàn khoan tự nâng theo hợp đồng - đã phát đi các thông báo tạm ngừng hoạt động, ảnh hưởng đến các giàn do ADES, Arabian Drilling và các nhà thầu khác quản lý.

Nguồn tin thị trường cho biết khoảng 20 giàn khoan tự nâng có thể bị ảnh hưởng. Thời gian tạm ngừng chưa được xác định; trong các đợt trước đây, một số giàn đã bị Aramco đình chỉ hơn một năm, nhưng lần này các nhà thầu khoan nhấn mạnh tính chất chỉ là tạm thời. Nhu cầu giàn khoan trong khu vực trong ngắn hạn cũng dự kiến bị kìm hãm do việc trì hoãn khởi động các hợp đồng đã ký trước đó.

Thị trường giàn khoan tự nâng chịu áp lực ngắn hạn

Bất chấp những khó khăn này, các quy trình đấu thầu cho các hợp đồng giàn khoan tự nâng mới trong khu vực vẫn tiếp tục, dù thời hạn nộp hồ sơ của một số gói thầu đang bị lùi lại.

Nhu cầu giàn khoan tự nâng tại Trung Đông được dự báo sẽ giảm nhẹ trong vài tháng tới, do ảnh hưởng cộng hưởng của các đợt tạm ngừng, việc kết thúc hợp đồng của một số giàn, và sự chậm trễ trong thời điểm bắt đầu hợp đồng. Tuy nhiên, khác với các đợt tạm ngừng trước đây của Aramco, các giàn khoan không được dự báo sẽ rời khỏi Trung Đông với số lượng lớn.

Nhu cầu giàn khoan trong khu vực hiện được kỳ vọng sẽ phục hồi trở lại mức trước đây sau giai đoạn chững ngắn hạn, khi các giàn quay lại hoạt động và các nhà vận hành nỗ lực khôi phục trạng thái bình thường. Tuy vậy, kịch bản này phụ thuộc vào việc các hành động thù địch trong khu vực được giải quyết trong vài tháng tới. Nếu xung đột kéo dài và các hoạt động phong tỏa tiếp diễn, hoạt động khoan có thể tiếp tục suy giảm do lo ngại an toàn cũng như khó khăn trong tiêu thụ và vận chuyển dầu khí khai thác được. Ngược lại, về dài hạn, giá dầu cao do chiến sự có thể thúc đẩy nhu cầu giàn khoan trên toàn cầu.

Ngay cả trước khi xung đột bùng phát gần đây tại Trung Đông, nhu cầu giàn khoan ngoài khơi toàn cầu đã được dự báo tăng từ năm 2026 đến 2027.

Hoạt động của các giàn khoan nổi trên thế giới đã có dấu hiệu gia tăng trở lại trong năm 2027, sau giai đoạn trầm lắng tương đối vào năm 2025, với các tàu khoan bắt đầu giành được hợp đồng mới từ cuối năm 2026 trở đi.

Nhu cầu từng bị trì hoãn do tắc nghẽn chuỗi cung ứng hoặc kỷ luật tài chính đang dần được khôi phục, và các gói thầu mới đã được công bố, cho thấy nhu cầu giàn khoan nổi sẽ tăng tại Ấn Độ Dương, Đông Nam Á và Tây Phi, đồng thời duy trì ổn định tại Nam Mỹ và Vịnh Mỹ. Đối với thị trường giàn khoan tự nâng, nhu cầu được dự báo tăng trong năm 2026, khi các giàn quay trở lại hoạt động tại Trung Đông và Mexico sau khi các đợt tạm ngừng hợp đồng kết thúc và các gói thầu mới được triển khai trên toàn cầu.

Giá tăng mạnh cải thiện triển vọng nhu cầu giàn khoan

Nhìn về phía trước, giá hàng hóa ở mức cao trong ngắn hạn do xung đột đang hỗ trợ việc duy trì các dự án giàn khoan nổi và giàn khoan tự nâng vốn được phê duyệt trong bối cảnh giá dầu thấp hơn trước đây.

Dù các nhà vận hành vẫn thận trọng trước mức giá dầu cao gắn với xung đột khu vực, nhưng giá dầu càng duy trì ở mức cao và tình trạng gián đoạn nguồn cung toàn cầu càng rõ rệt, thì động lực thúc đẩy nhu cầu giàn khoan càng lớn. Ngay cả khi tình hình Trung Đông sớm được giải quyết, sự quan tâm đến việc tăng cường khoan và khai thác tại các khu vực như châu Á - Thái Bình Dương vẫn có thể duy trì, nhằm phòng ngừa các rủi ro trong tương lai đối với nguồn cung năng lượng.

Những dấu hiệu này đã bắt đầu xuất hiện. Trong một phát biểu gần đây, Giám đốc điều hành Borr Drilling, Bruno Morand, cho biết các cuộc trao đổi với khách hàng đã xác nhận “những dấu hiệu ban đầu” của xu hướng gia tăng nhanh hoạt động giàn khoan, đồng thời ghi nhận “sự cấp bách gia tăng trong việc trao thầu các gói thầu hiện có và đẩy nhanh một số chương trình khoan”.

Về phía các nhà vận hành, Valeura Energy - doanh nghiệp có hoạt động ngoài khơi tập trung tại Thái Lan - cho biết đang xem xét các phương án để đẩy nhanh tiến độ dự án “trong bối cảnh giá dầu gần đây tăng mạnh”, đồng thời tìm cách gia tăng khối lượng hoạt động khoan trong năm 2026. Điều này đã dẫn đến “các cuộc thảo luận nâng cao” với các nhà thầu giàn khoan.

Nguồn:Xung đột Trung Đông làm chao đảo thị trường khoan ngoài khơi

Nh.Thạch

petrotimes.vn